THE INTERNAL DEMOCRACY INDEX OF MONGOLIAN POLITICAL PARTIES 2019

The 2018 Internal Democracy Index of Mongolian Political Parties, was based on the quantitative research methodology of the Israel Democracy Institute and conducted by the Defacto Institute in collaboration with the Social and Political Education Center NGO of Mongolia. This year, our team utilized a qualitative method to complement the research methodology.

As of May 2019, we aimed to engage the 32 political parties registered at the Supreme Court of Mongolia. However, only 8 political parties, namely the Civil-Will Green Party (CWGP), Democratic Party (DP), Mongolian Green Party (MGP), Motherland Party (MLP), Mongolian People’s Party (MPP), Mongolian People’s Party (MPRP), National Labour Party (NLP), Truth & Right Party (TRP), agreed to partake in this research. This year, the total score of political parties has increased by comparison to the previous year. The participation of political party members has increased due to the nomination of candidates to upcoming 42nd district re-election. Moreover, 2019 is the Parliamentary pre-election year, it was a unique period in which political parties have begun holding their low- and high-level assemblies. This has significantly impacted the overall index score.

Table: The Internal Democracy Index of Mongolian Political Parties 2019

№ Political Party Index Category

1 Mongolian Green Party 66 Democratic

2 Mongolian People’s Revolutionary Party 66 Democratic

3 Democratic Party 65 Democratic

4 National Labour Party 63 Democratic

5 Mongolian People’s Party 55 Semi-democratic

6 Motherland Party 47 Semi-democratic

7 Truth & Right Party 42 Semi-democratic

8 Civil-Will Green Party 32 Semi-democratic

A political party is a public institution whose activities must be visible to the public under the law. In Mongolia, sources of information for political party members vary. Social media platforms such as Facebook and Twitter are popular methods of information exchange. Traditional communications via mobile phones and e-mail are also favored. For the public, however, finding information on political party internal rules and activities is a challenge. The majority of political parties do not have official websites. The reason for this is the lack of institutional capacities and financial resources in most political parties.

Our research team made a request for the copies of the rules of political parties on May 29th, 2019. The SCM refused on the grounds of Article 12.5 of the General Law on State Registration, which requires a written approval from the legal entity whose information is being requested.
Please find the report here

ТББ-ЫН ИНСТҮҮЦИЙН ОРЧНЫ ХАРЬЦУУЛСАН ШИНЖИЛГЭЭ

(Сүүлд хийсэн нэг судалгааныхаа тайланг энд орууллаа.)

Сүүлийн 4 жилд дэлхийн 60 орчим оронд төрийн бус байгууллага (“ТББ”) – тай холбоотой хууль, эрх зүйн зохицуулалтыг өөрчлөх үйл явц тохиожээ. Жишээ нь л гэхэд ОХУ-ын Гадаад агентын тухай, Унгарын Гадаадын дэмжлэгтэй байгууллагуудын ил тод байдлын тухай хуулийг батлав. Зарим оронд хэрэгжээд буй иргэний нийгмийн дуу хоолой, санхүүжилтийг хязгаарлах бодлогууд нь ардчиллаас ухрах үйл явц хэмээн ойлгогдож болохоор байна. Дээрх хуулийн зохицуулалтууд нь ТББ-ыг санхүүгийн эх үүсвэр, хандивлагчийн хувийн мэдээлэл, намын дотоод бичиг баримт зэргийг ил тод зарлахыг шаарддаг. ТББ-ын хөгжил болон түүний бие даасан байдал нь иргэний нийгмийн хувьд төдийгүй улс орны ардчилалд ч туйлын чухал юм. Энэхүү судалгаагаар гадаад орны санхүүжилт нь залуу ардчилсан орнуудын ТББ-ын үйл ажиллагаанд зайлшгүй шаардлагатай гэдгийг илрүүлэв. Иймд уг санхүүгийн эх үүсвэрийг хуулиар хязгаарлах нь ТББ-ын үйл ажиллагааг боох гэсэн оролдлогоос ялгаагүй аж. Уг судалгаагаар бид Монгол дахь ТББ-ын инстүүцийн орчинг Унгар болон Польш улстай харьцуулан шинжилсэн болно.

Судалгааны тайланг эндээс татаж аваарай. 

COMPARATIVE ANALYSIS OF INSTITUTIONAL ENVIRONMENTS OF NON-GOVERNMENTAL ORGANIZATIONS IN MONGOLIA, HUNGARY, AND POLAND

(Please find my latest analysis)

Around 60 countries have amended their laws and regulations on Non- Governmental Organizations (Hereinafter “NGOs”) during the last four years. For instance, Russia’s Foreign Agent Act, Hungary’s Law on Transparency of Organisations Receiving Foreign Funds, and other policies restraining the operations and funding of NGOs. These restrictions are regarded as evidence of democratic backsliding. Such regulations demand NGOs to disclose their funding sources, private information, and internal documents to governments. The development and independence of NGOs are vital for a civil society and certainly for a democracy. This research paper posits that foreign funding is an inevitable part of fostering civil society and the operations of NGOs in young democratic countries, such as Mongolia, Hungary, and Poland. Hence, tight regulation over foreign sources of NGO funding is highly likely to pose serious constraints. This paper analyzes the institutional environment of NGOs operating in Mongolia in comparison with Hungary and Poland.

Please download  here


Энэтхэгээр аялсан тэмдэглэл

Энэтхэгээр явсан тэмдэглэлээ бичье гэвч амжихгүй удчихлаа. Би аяллын тэмдэглэлийг заавал хөтөлж байя гэж боддог юм. Тэмдэглэл хөтлөхгүй бол аялал өөрөө утгагүй ч юм шиг санагддаг. Яг л зураг авахгүй аялахтай адилхан юм даа. 

Ажлын шугамаар сургалтад суунгаа Энэтхэгийн Мумбайгаар аялах боломж олдсон юм. Энэтхэгийн виз авахын тулд эхлээд онлайнаар анкет бөглөдөг юм билээ. Тэгээд материалуудаа  аваачиж өгөөд хальт ярилцлага хийгээд хэд хоногийн дараа ирж аваарай гэв. Уг нь вэб дээр ажлын 4 хоног гэсэн байсан боловч 2 долоо хоногийн гарна гэлээ. Ер нь Энэтхэгийн элчин дээр виз авах хүсэлтэй монголчууд олон байна лээ. Ялангуяа манай лам нар Энэтхэг рүү олноороо очиж сургалтад суудаг гэнэ. 

Засаглал гэх “шидэт” үг

Засаглал гэх үг сүүлийн үед хаа саагүй харагдах болсныг та анзаарсан байх. Ялангуяа ерөнхийлөгчийн засаглал уу, парламентийн засаглал уу гэх мэтгэлцээн эрчимжсэнтэй холбоотойгоор хүн болгон ярих болжээ. Гэхдээ “засаглал” гэх энэ үгийг олон улсын байгууллагууд моодонд оруулсан юм. Хөгжиж буй манайх шиг орны эдийн засаг, улс төрийн хөгжилтэй холбоотой бүхий л асуудлуудад “засаглал” л ганц шийдэл мэт ойлгогдох болжээ. 

Засаглал гэж юу биш вэ?

Монголчууд бид ерөнхийлөгчийн засаглал, парламентийн засаглал гэж их ярьж, мэтгэлцэх болжээ. Тэгэхээр энэ хоёр үгийг англи хэл рүү хөрвүүлвэл presidential governance, parliamentary governance гэж бууна. Улс төр судлалын ямар ч сурах бичгийг нээгээд харсан ийм нэр томъёо байдаггүй. Харин parliamentary system and presidential system буюу парламентийн тогтолцоо, ерөнхийлөгчийн тогтолцоо гэж нэрлэсэн байгааг харах болно. Нэр томъёоны энэ эндүүрлийг манай үндсэн хуулийн эцэг Б.Чимид (2008) “Төр, нам, эрх зүйн шинэтгэлийн эгзэгтэй асуудлууд” номондоо дурдсан байдаг. Б.Чимид гуай парламентийн, ерөнхийлөгчийн гэх нь засаглал хэлбэр биш бөгөөд энэ нь төрийн удирдлагын хэлбэр гэжээ. 

Улс төрийн нам, сонгуулийн тогтолцооны талаар

Улс төрийн нам, сонгуулийн тогтолцооны талаар ярьсныг үзнэ үү. Шүүмжлэлийг дуртайяа хүлээн авна.

Хөгжлийн тухай онолууд: Монголын хөрсөнд

Миний анхны ном хэвлэлтээс гарлаа. Уг номыг танилцуулах үүднээс номын өмнөх үгийг та бүхэнд сонирхуулж байна. 

ОРШИЛ БУЮУ НОМ БИЧИХ БОЛСОН ШАЛТГААН 

Үнэндээ энэ ном миний олон жилийн бодол, мөрөөдлийн биелэл. Мөн багагүй хугацааг уншиж, бичиж, бодож өнгөрөөсний үр дүн билээ. Ном унших дадал маань намайг үргэлж бодоход, бас бичихэд хөтөлдөг. Өнгөрснөө эргээд бодоход ном хэмээх ертөнцөд дурлахад нөлөөлсөн гурван үйл явдал болжээ. 

Одоогоос 27, 28 жилийн өмнөх явдлыг сөхөе. Тухайн үед манайх сумын төвд гэрт амьдардаг байлаа. Манайх гэрийнхээ яг ард талд том хүрэн амбаартай. Манай нутагт амбаарыг пин гэж дуудна. Тэр амбаарыг аав маань өөрөө гардаж хийсэн юм. Гэрт амьдардаг, тэгээд олон хүүхэдтэй айл хамаг эд хогшлоо амбаартаа хадгалж таарна. Янз бүрийн шалтгаанаар амбаартаа орох бүрт гурван модон хайрцаг нүдэнд тусна. Ээжээс асууж байгаад хааяа нэг ухна. Заримдаа гуйж байгаад гаргаж ирж үздэг байлаа. Тэр гурван хайрцагт аавын номнууд байсан юм. Яагаад ч юм тэдгээр номнууд миний сонирхлыг ихэд татдаг байсан сан. Одоо бодоход 1990-ээд оны үйл явдалтай гарцаагүй холбогдох номнууд байжээ. Зах зухаас нь хэлэхэд Горбачаевын “Өөрчлөн байгуулалт, шинэ сэтгэлгээ” мөн нэг Монгол зохиолчийн “Зах зээлийн учир начир” гэх мэт номнууд тодхон бууж байна. Мөн аав минь бага ангийн багшийн ажил хийж байсантай холбоотой олон номнууд, хүүхдийн хүмүүжлийн тухай, Сухомлинскийн ишлэлүүд гэх мэт хөвөрнө. Хамгийн гол нь тэр номнууд далд байсан учраас миний сонирхлыг улам ихээр татсан хэрэг л дээ. Гэрт оруулж ирэхээр тоос, шороо их болохоос гадна зай талбай ч бага байснаас болсон биз. Номны анхны шохоорхол минь энэ байлаа. Зарим нэг ном нь одоо ч миний номын санд хадгалагдаж байгаа. 

Улс төрийн намуудын дотоод ардчиллын индекс 2018

Би Дефакто Институтын судлаачийн хувиар дээрх судалгааг санаачлан, бусад багийн нөхдийн хамт хийсэн билээ. 

СУДАЛГААНЫ ХУРААНГУЙ

Уг судалгаагаар Монголын улс төрийн намуудын дотоод ардчиллыг оролцоо, өрсөлдөөн, ил тод байдал, санхүүжилт зэрэг дөрвөн гол үзүүлэлтээр үнэлэн индекс гаргахыг зорилоо. Монгол Улсын Дээд шүүхэд бүртгэлтэй 28 улс төрийн намаас 6 нь энэ судалгаанд хамрагдсан болно. Улс төрийн намуудын дотоод ардчилалд тулгарч байгаа саад бэрхшээл, болон цаашид юунд түлхүү анхаарах ёстойг уг судалгаанд тусгасан болно. Монголын улс төрийн намуудын дотоод ардчилал хэлбэр төдий байгаа нь иргэдийн улс төрийн мэдлэг боловсрол, соёлтой холбоотой байна. Мөн улс төрийн намуудын үйл ажиллагаа ихэвчлэн дээрээс доош чиглэлтэй байгааг энэхүү судалгаа харууллаа 

Судалгааны дэлгэрэнгүй тайланг энд-ээс татаж авна уу. Баярлалаа.

Улс үндэстнүүдийн баялагийн учир шалтгаан ба үндсийг тодруулах нь

Библид дурдсанаар Бурхан Адам гэх нөхрийг хамгийн анх бий болгожээ.... 1723 онд бас нэг Адамыг төрүүлсэн юм. Хожим нь тэрбээр эдийн засгийн ухааны анхдагч номыг бичих учиртай байж. Тэр ном нь "Улс үндэстнүүдийн баялагийн учир шалтгаан ба үндсийг тодруулах нь" гэх нэртэй. Баабар (2016) нийтлэлдээ "Адам Смит эдийн засгийн жам ёсны тухай сургасан, Карл Маркс энэ жамыг өөрчлөх тухай, Жон Мэйнард Кэйнс засах тухай ярьсан" гэж тайлбарласан байдаг. Энэ тайлбар гоё оносон санагддаг. Өөрөөр хэлбэл эдийн засгийн ухааныг ойлгохын тулд тэртээх XVII зуунд бичигдсэн номыг унших шаардлагатай. Харамсалтай нь уг ном одоог хүртэл орчуулагдаж гараагүй.

Хууль ба эдийн засаг

Ер нь манайд зарим хүмүүс хөгжлийн гарц гэж ярих дуртай. Уг нь бол энэ томъёолол өөрөө их учир дутагдалтай. Орчин цагт хөгжлийн асуудлыг судалдаг судлаачид бараг бүх зүйл дээр санал нийлдэггүй боловч хөгжил бол өөрөө маш комплекс процесс юм байна гэдэг дээр санал нэгддэг. Тийм ч учраас "хөгжлийн бодлого" гэж ярих ч бас учир дутагдалтай. Учир нь нэг бодлого хэрэгжүүлээд л хөгжчих нь гээд байгаа мэт ойлголтын алдаа энэ үгэнд байдаг. Ер нь хөгжлийн биш бодлого гэж байх уу? Үр дүн нь аливаа юмийг муутгаж байж болох ч бодлого бүрийн л санаа, зорилго бол хөгжүүлэх байх аа.

Булчинлаг ерөнхийлөгч ба массын түрэлт

Их британы Метро сонины сайт Монгол Улсын шинэ ерөнхийлөгчийг дэлхийн хамгийн булчинлаг ерөнхийлөгч гэж онцолжээ. Ингэхэд бид яагаад хамгийн булчинлаг ерөнхийлөгчтэй болчихов оо? Энэ лав тохиолдол биш гэж би хувьдаа харж байна. Бага зэрэг анализ хийснээ сонирхуулъя.

Олон улсын түвшинд юу болов?!

Донал Трамп гэх эр АНУ-ын ерөнхийлөгч болсон нь дэлхий ертөнцийг зочроосон үйл явдал болов. Трампийг хэн болох тухай үл өгүүлэн яагаад ерөнхийлөгч болов гэдэг дээр хэдэн үг хэлье. Ер нь эдийн засгийн хямрал, цагаачдын хямрал гэх мэт олон хямралуудаас Америкийн нийгэм залхсантай холбоотой болов уу. Өмнөх ерөнхийлөгчид бүгд л боловсролтой, бас "politically correct" нөхдүүд байсан. Харин Трамп бол эсрэг нөхөр, эсэргүү нэгэн. Трампын гол уриа нь "Америкийг дахиад хамгийн аугаа гүрэн болгоё" гэх утгатай байсан ба энэ нь товчхондоо үндсэрхэг үзэл, эдийн засгийн тухайд бол протекцианист бодлого хэрэгжүүлнэ гэсэн үг байлаа. Үүнийг нь ч Америкчуудын дийлэнх дэмжсэн. XX зууныг Америкийн зуун байсан гэж бараг хүн болгон хүлээн зөвшөөрдөг. Харин Трамп XIX зууныг бас Америкийн зуун болгох юм гэнэ.